Gemeente van onze Here Jezus Christus, gasten in ons midden,

Verdriet….. Wie kent het niet? Iedereen wordt er wel eens mee geconfronteerd. Verdriet komt voort uit het lijden dat wij meemaken. Lijden in een gebroken wereld. In een wereld die gevallen is door de zonde van de mens. Verdriet…. De afgelopen weken heb ik wat gesprekken gevoerd met diverse mensen. Mensen met verdriet. De één vanwege het feit dat hij door de artsen is opgegeven. Menselijkerwijs is er niets meer te doen aan zijn situatie…. De ander staat het huilen nader dan het lachen, omdat hij al jarenlang met veel innerlijk wonden te kampen heeft. Verstoten door mensen, omdat een familielid van hem iets ergs heeft gedaan. Verdriet….. Ik denk aan dat meisje bij mij op school. Ze was zo smoorverliefd op die jongen. Maar hij maakte de verkering uit. Of aan die moeder, die verdriet heeft vanwege haar onhandelbare zoon. Het bloed haalt hij onder haar nagels vandaan. Ze weet zich geen raad meer. Verdriet, het is van alle tijden en plaatsen.

En we zien dit vanmorgen ook bij Maria Magdelena. Tot vier keer toe zien we in ons bijbelgedeelte dat Maria aan het huilen was. Dat ze verdrietig was. En dat had natuurlijk zo zijn redenen. Want Maria had een innige relatie opgebouwd met Jezus. Ze was een volgeling van Hem geworden. Jezus had haar in het verleden bevrijd van de duisternis waarin zij zich bevond. Waar ze eerst gebukt ging onder de macht van satan, bevrijdde Jezus haar van zeven demonen. Vanaf die tijd gaat Maria samen met de 12 discipelen achter Jezus aan. Maakt ze deel uit van Zijn leven. Ziet ze Zijn wonderen. Hoort ze Zijn onderwijs. Is ze vol van Hem… Maar dan gebeurt het onmogelijke. Jezus wordt gevangen genomen. Verhoord door de Joodse leiders. En later door Pilatus en Herodes. En het eindigt op Golgotha. Jezus die aan het kruis hangt en sterft… En nu ligt Hij in het graf…..

Een al te beste sabbat zal Maria niet gehad hebben. Veel gehuild... Veel nagedacht over Jezus... En als het ochtend wordt op de eerste dag van de week, trekt ze haar huis uit. Op weg naar de tuin van Jozef van Arimathea waar Jezus in een graf ligt. Haar verdriet wordt nog groter dan het al was, als ze ziet dat de steen is weggerold van het graf. De discipelen haalt ze erbij, maar ook zij weten zich er eigenlijk geen raad mee. Wat is er gebeurd met het lichaam van Jezus? Waar is Hij gebleven? Het lijkt gemeente, alsof het verdriet van Maria overgaat in wanhoop. In radeloosheid. Ze weet het niet meer. Totaal geen hoop meer. Ze is de kluts helemaal kwijt. En zelfs op zo’n wijze, dat ze geen benul meer heeft van het feit dat de hemel de aarde raakt. 

En dat zien we hier in het schilderij van Rembrandt. Engelen wachten haar op in het lege graf. ‘Waarom huil je?’ De engelen besteden aandacht aan Maria. Ze zeggen niet, ‘zeg, stop jij eens even met dat gehuil van je.’ Nee, Maria mag er met haar huilen zijn. En hier mogen we onze lessen uit trekken. Ook wij mogen huilen. En zo af en toe denk ik dat we wel eens wat vaker zouden mogen huilen om bepaalde zaken. Soms laat zoveel je koud. De ellende die je soms ziet op het NOS-journaal of de radioberichten die je soms tegemoet komen, doen je vaak zo weinig meer. Je wordt er niet meer warm of koud van…. Huilen, gemeente… om de gebrokenheid van de schepping. En de engelen geven ons dan ook een voorbeeld.

Wees er voor hem of haar die huilt. Waar één lid van de gemeente lijdt, lijden alle leden. Laten we net zoals de engelen in het lege graf, daarom hem of haar met zijn verdriet niet wegsturen, maar juist daarentegen oprechte interesse tonen. Troost bieden als dat nodig is. ‘Waarom huil je,’ zo vragen de engelen Maria. Want, als je eens goed om je heen kijkt, heb je toch geen reden om te huilen. Er ligt hier geen dode in het graf….. Maar net zo min als Maria het doorheeft dat ze met engelen te maken heeft, begrijpt ze de boodschap van deze engelen niet. En al huilend gaat ze het graf weer uit. Terwijl Maria zich omkeert, verschijnt er een man in haar vizier. Het is Jezus, maar Maria herkent Hem niet. Ze denkt dat het de tuinman is. 

Het staat er eigenlijk zo even tussen neus en lippen door en alleen hier in Johannes evangelie. Ze dacht dat Hij de tuinman was… Een prachtige gedachte die Rembrandt onder andere heeft verwerkt in dit schilderij. Jezus die door Rembrandt wordt geschilderd met een grote hoed op. Een kapmes en een schep. Een echte tuinman die de tuin onderhoudt. En in dit geval een tuinman die omziet naar Maria. Die als het ware klaar staat om Maria op te vangen. ‘Wie zoek je?’ vraagt Jezus aan haar. Hoort u het? Jezus vraagt hier niet aan Maria wat ze zoekt, nee, wie zoek je? Dit duidt er weer op dat Maria niet op zoek moet gaan naar een dode. Nee, de Levende staat hier voor haar. Maar nog heeft Maria het niet in de gaten. En dan volgt de mooiste ontmoetingsscène uit de wereldliteratuur. Uit Johannes 20:16. “Jezus zei tegen haar: ‘Maria!’ Ze draaide zich om en zei: ‘Rabboeni!’ (Dat betekent ‘meester)” Jezus houdt geen betoog, gaat geen preek afsteken, maakt Maria geen verwijten, van… je wist toch dat ik na drie dagen zou opstaan en waarom ben je dan toch nu zo aan het huilen… Nee, Jezus noemt alleen haar naam: Maria! Dezelfde naam die Jezus wellicht eerder uitsprak, toen Hij haar bevrijdde van die zeven demonen waardoor ze gekweld werd. Dezelfde naam die haar vader uitsprak als ze bang was, die haar moeder uitsprak wanneer ze niet kon slapen.

Maria! Ja gemeente, hier wordt Maria aangesproken door Jezus. Gekend door Hem. Geliefd door Hem. De Nederlandse theoloog en dichter Willem Barnard schreef ooit eens: ‘De aller intiemste liefde weet niet anders en beters te zeggen dan de naam.’ Maria…. Wat een liefde klinkt hierin door. Als ik dit zo beluister gemeente, dan denk ik aan de profeet Jesaja. In Jes. 43 zegt de Here God: ‘IK heb u bij Uw naam geroepen, u bent van mij!’ Of denkt u aan Joh. 10. ‘Mijn schapen horen Mijn stem.’ Jezus roept! Hij roept Maria. Hij roept u, jou en mij. Maar horen wij Zijn stem? Zijn roepstem verstaan…. Gemeente, ik ken mensen die daadwerkelijk Gods stem kunnen verstaan. Vaak geven zij dan aan dat het om een liefdevolle en rustige stem gaat. 

Een stem die je hoort wanneer je de tijd neemt voor Jezus… Misschien heeft u dat wel eens ervaren in uw leven. Tijdens een bepaalde dienst in de kerk. Toen er belijdenis van het geloof werd afgelegd. Of toen de dominee plots jouw naam aanhaalde in een preek. Alsof God zelf tot je sprak….. Wie het horen van Gods stem ook kennen en ervaren zijn veel ex-moslims uit landen als Irak en Iran. Landen waar je er niet vrij voor uit kunt komen, dat je christen bent. Velen geven aan dat ze Jezus ontmoet hebben in een droom. Ze komen daarna tot geloof. En dat is er gelukkig niet één, nee, dat zijn er tallozen. ‘Maar ik dan?’ zo denkt misschien iemand wel. Waarom hoor ik Gods stem niet, zie ik Jezus niet in een droom? Gemeente, ik denk dat wij in west-Europa bevoorrecht zijn. In alle vrijheid mogen wij hier christen zijn. Kunnen we naar de kerk gaan. Mogen we uit de Bijbel lezen. En met name dat laatste is erg belangrijk. De Bijbel is Gods Woord…. En wie die de Bijbel leest, ontmoet God en Jezus, ontmoet die onnoemelijke grote liefde voor mensen. En die weet dat hij geroepen is door God. Geroepen bij zijn eigen naam. Bert, Carolien, Jacquelien, Frans. Ik ben er echt! Ik heb je lief! Ik ben echt opgestaan uit de dood! Jij hoort ook bij mij.

Ja gemeente, gasten, heeft u uw naam al gehoord? Heb jij je naam al horen uitspreken door Jezus? Maak tijd voor Hem vrij. Zoek de rust op. Lees uit de Bijbel. Ga op zoek naar Hem, naar de Levende. En dan zul je Hem vinden. En zul je je ook geroepen voelen door Hem. Geliefd weten door Hem. Door die enkele uitspraak van Jezus is Maria om. Ze wordt bij haar naam geroepen. Maria….. En hierdoor verandert haar situatie in een enkele seconde. Haar huilen wordt veranderd in blijdschap. Zij heeft haar Heer en Heiland terug. In levende lijve staat Hij voor haar, er is weer hoop. En gemeente dat mag ook voor ons gelden. Ook voor ons is er hoop. Want Jezus is echt opgestaan uit de dood. . Hij is de Koning! En weet u, dat is iets wat Paulus ook zegt in Rom 1. Omdat Jezus is opgestaan uit de dood, is hij de Zoon van God. Hierdoor heeft Hij laten zien, dat Hij daadwerkelijk machtig en goddelijk is. En daarom is er hoop voor Maria en voor ons. Is er perspectief voor ons ondanks ons verdriet hier op aarde. Want door Zijn lijden en sterven heeft Jezus alles weer in orde gemaakt met God. Daar waar het kort na de schepping van hemel en aarde fout ging, met Adam en Eva, eten van de vrucht, ongehoorzaam zijn aan God, daar maakt Jezus het hier als de tweede Adam weer in orde. 

Gods nieuwe schepping is begonnen met de opstanding. En dan denk ik weer even terug aan die tuinman. Wat een prachtige gedachte van Maria. En wat mooi geschilderd door Rembrandt. Maria, ze ziet Jezus aan als de tuinman. En eigenlijk gemeente, is Jezus dat ook. Zoals Adam de eerste tuinman was in de Hof van Eden, zo is Jezus dat nu, nu de nieuwe schepping aangebroken is. Opgestaan uit de dood om ons hoop te geven, om ons wanneer we geloven in Zijn nieuwe schepping te plaatsen. Maria…. Hoe liefdevol en hoopvol zal dat geklonken hebben. Huilen mag Maria. En wij mogen het ook, maar huil niet zoals de hopelozen. Wij hebben toekomstperspectief. Jezus is namelijk de tuinman. Hij staat aan het begin van Zijn nieuwe schepping. Maria….. Wat een hoop ligt er verscholen achter dit liefdevolle woord van Jezus. De nieuwe schepping is begonnen. Een prachtige toekomst komt er aan. Iets waar we onszelf aan mogen vasthouden. Iets wat hoop biedt. Hoop voor hen die nu treuren, om het verlies van een familielid, om het horen van slechte berichten van artsen, vanwege slechte berichten op de televisie of de radio. Hoop voor hen die leven in de schaduw of de duisternis. Die gebukt gaan onder leed. Die het leven bij tijd en wijle soms niet meer zien zitten. 

Er is hoop gemeente, voor u, voor jou en voor mij. En deze hoop gemeente, mogen we ook kenbaar gaan maken aan anderen, die we ontmoeten op onze levensweg. Dat is ook onze taak. Een taak die Maria ook meekrijgt van Jezus. ‘Ga naar Mijn broeders… Breng hen de boodschap van liefde en hoop. Maak hen het goede nieuws bekend. Jezus gaat gebruik maken van Maria.  Maria die in Jezus de Opgestane ziet, beantwoord Zijn liefde met: Rabbouni. Meester, staat er dan in de Bijbel. En dat betekent zoiets als: Leraar. Maar toch…het is weer anders dan het gewone rabbi, want de titel rabbouni werd slechts aan enkele rabbi’s gegeven. Rabbi’s die met kop en schouder boven de rest uitstaken. Ook wordt het woord Rabbouni gebruikt voor God. En wel op zo’n manier dat God met deze titel eigenlijk de Heere van de wereld is. Door Jezus aan te spreken als Rabbouni, herkent en erkent Maria Jezus als Gods Zoon. Als God zelf. Als Heer van de wereld. Als Koning over de nieuwe schepping. 

Gemeente, Jezus roept u bij uw naam. Hij heeft jou op het oog. Wat antwoord je Hem. Kunnen we het Maria nazeggen? Rabbouni….. Heer van de Wereld…. De enige echte God…. Want ja gemeente, als we dat Maria nazeggen, heeft dat consequenties voor onze levenspraktijk. Ik denk even aan de tijd voordat Jezus ging lijden en sterven. Samen met Zijn discipelen is Hij in een zaal. Daar gaat Hij de voeten wassen van Zijn discipelen. En dan zegt Hij: Jullie zeggen altijd ‘meester’ en ‘Heer’ tegen Mij, en terecht, want dat ben Ik ook. Als Ik, jullie Heer en Meester, je voeten gewassen heb, moet je ook elkaars voeten wassen. De consequentie van het woord Rabbouni is dus, dat we ons dienstbaar gaan opstellen. Er zijn voor de ander die ons nodig heeft. Voor de ander die zonder hoop leeft. Die vol verdriet zit, met teleurstellingen te maken heeft. Zoals die engelen in het lege graf zitten en Maria vragen waarom ze huilt en daarmee niet voorbijgaan aan het verdriet van Maria. Zoals de tuinman deze vraag nog eens herhaalt, en zo interesse in haar toont, zo mogen wij als gemeente ons dienstbaar opstellen voor hen in nood. Dienstbaar zijn om de ander in nood te laten zien en te laten horen, dat er hoop is. Want Jezus is opgestaan uit de dood. Het graf is leeg. En daarmee laat Hij zien dat Hij de Koning van de wereld is. Koning van de nieuwe schepping.

Verdriet… Wie kent het niet? De gebrokenheid van de wereld maakt ons bij tijd en wijle verdrietig. En dat mag…. Het zou niet goed zijn als er geen tranen meer gelaten zouden worden, vanwege alle narigheid en leed. Maar, door die tranen heen, voorbij het verdriet, zien we de hoop. Mogen we blijdschap ervaren. Lof, dank en eer zij onze Heer, zegent Zijn naam te allen tijde! Gij christenen, laat uw woord en daad Zijn overwinning belijden! Dan zullen wij zijn zoals Hij en na de nood van graf en dood eeuwig in Hem ons verblijden. 

Amen!